خیریه شعف
متن کامل سوره ملک از سوره های منتخب قرآن کتاب مفاتیح الجنان شیخ عباس قمی، همراه با ترجمه فارسی.
بِسْمِ ﭐللهِ ﭐلرَّحْمَنِ ﭐلرَّحِيمِ
به نام خدا که رحمتش بىاندازه استو مهربانىاش همیشگى.
تَبَارَکَ ﭐلَّذِی بِیَدِهِ ﭐلْمُلْکُ وَهُوَ عَلَىٰ کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ ﴿۱﴾
همیشه سودمند و با برکت است آنکه فرمانروایى [همه هستى] به دست اوست و او بر هر کارى تواناست. «۱»
ﭐلَّذِی خَلَقَ ﭐلْمَوْتَ وَﭐلْحَیَاةَ لِیَبْلُوَکُمْ أَیُّکُمْ أَحْسَنُ عَمَلاًَ وَهُوَ ﭐلْعَزِیزُ ﭐلْغَفُورُ ﴿۲﴾
آنکه مرگ و زندگى را آفرید تا شما را بیازماید که کدامتان نیکوکارترید، و او تواناى شکستناپذیر و بسیار آمرزنده است. «۲»
ﭐلَّذِی خَلَقَ سَبْعَ سَمَاوَاتٍ طِبَاقاً مَّا تَرَىٰ فِی خَلْقِ ﭐلرَّحْمَـٰنِ مِن تَفَاوُتٍ فَـﭑرْجِعِ ﭐلْبَصَرَ هَلْ تَرَىٰ مِن فُطُورٍ ﴿۳﴾
آنکه هفت آسمان را بر فراز یکدیگر آفرید. در آفرینش [خداى] رحمان، ناهماهنگى نمىبینى، پس بار دیگر بنگر آیا هیچ خلل و سستى مىبینى؟ «۳»
ثُمَّ ﭐرْجِعِ ﭐلْبَصَرَ کَرَّتَیْنِ یَنقَلِبْ إِلَیْکَ ﭐلْبَصَرُ خَاسِئَاً وَهُوَ حَسِیرٌ ﴿۴﴾
سپس بار دیگر بنگر تا دیدهات در حالى که خسته و کمسو شده [و از یافتن خلل و نابسامانى و ناهماهنگى فرو مانده] و درمانده شده است، به سویت باز گردد. «۴»
وَلَقَدْ زَیَّنَّا ﭐلسَّمَاءَ ﭐلدُّنْیَا بِمَصَابِیحَ وَجَعَلْنَاهَا رُجُوماً لِّلشَّیَاطِینِ وَأَعْتَدْنَا لَهُمْ عَذَابَ ﭐلسَّعِیرِ ﴿۵﴾
همانا ما آسمان دنیا را با چراغهایى آراستیم و آنها را تیرهایى براى راندن شیطانها قرار دادیم، و براى آنان [در آخرت] آتشى افروخته آماده کردهایم؛ «۵»
وَلِلَّذِینَ کَفَرُواْ بِرَبِّهِمْ عَذَابُ جَهَنَّمَ وَبِئْسَ ﭐلْمَصِیرُ ﴿۶﴾
و براى کسانى که به پروردگارشان کافر شدند، عذاب دوزخ است و دوزخ عاقبت بدی است. «۶»
إِذَا أُلْقُواْ فِیهَا سَمِعُواْ لَهَا شَهِیقاً وَهِیَ تَفُورُ ﴿۷﴾
هنگامى که در آن افکنده شوند از آن در حالى که در جوش و فوران است، صدایى هولناک و دلخراش مىشنوند. «۷»
تَکَادُ تَمَیَّزُ مِنَ ﭐلْغَیْظِ کُلَّمَا أُلْقِیَ فِیهَا فَوْجٌ سَأَلَهُمْ خَزَنَتُهَا أَلَمْ یَأْتِکُمْ نَذِیرٌ ﴿۸﴾
نزدیک است که از شدت خشم متلاشى و پارهپاره شود. هرگاه گروهى در آن افکنده شوند، نگهبانانش از آنان مىپرسند: آیا شما را بیمدهندهاى نیامد؟ «۸»
قَالُواْ بَلَىٰ قَدْ جَاءَنَا نَذِیرٌ فَکَذَّبْنَا وَقُلْنَا مَا نَزَّلَ ﭐللهُ مِن شَیْءٍ إِنْ أَنتُمْ إِلَّا فِی ضَلَالٍ کَبِیرٍ ﴿۹﴾
مىگویند: چرا، بیمدهنده آمد، ولى او را انکار کردیم و گفتیم: خدا هیچ چیز نازل نکرده است؛ شما بیمدهندگان جز در گمراهى بزرگى نیستید؛ «۹»
وَقَالُواْ لَوْ کُنَّا نَسْمَعُ أَوْ نَعْقِلُ مَا کُنَّا فِی أَصْحَابِ ﭐلسَّعِیرِ ﴿۱۰﴾
و مىگویند: اگر ما [دعوت سعادتبخش آنان را] شنیده بودیم، یا [در حقایقى که براى ما آوردند] تعقّل کرده بودیم، در میان اهل آتش سوزان نبودیم. «۱۰»
فَـﭑعْتَرَفُواْ بِذَنبِهِمْ فَسُحْقاً لِّأَصْحَابِ ﭐلسَّعِیرِ ﴿۱۱﴾
پس به گناه خود اعتراف مىکنند. مرگ و دورى از رحمت بر اهل آتش سوزان باد. «۱۱»
إِنَّ ﭐلَّذِینَ یَخْشَوْنَ رَبَّهُم بِـﭑلْغَیْبِ لَهُم مَّغْفِرَةٌ وَأَجْرٌ کَبِیرٌ ﴿۱۲﴾
بىتردید کسانى که در نهان از پروردگارشان مىترسند، براى آنان آمرزش و پاداشى بزرگ است. «۱۲»
وَأَسِرُّواْ قَوْلَکُمْ أَوِ ﭐجْهَرُواْ بِهِ إِنَّهُ عَلِیمٌ بِذَاتِ ﭐلصُّدُورِ ﴿۱۳﴾
و گفتارتان را پنهان کنید یا آن را آشکار سازید، مسلماً او به نیّات و اسرار سینهها داناست. «۱۳»
أَلَا یَعْلَمُ مَنْ خَلَقَ وَهُوَ ﭐللَّطِیفُ ﭐلْخَبِیرُ ﴿۱۴﴾
آیا کسى که [همه موجودات را] آفریده است نمىداند؟!! و حال آنکه او لطیف و آگاه است. «۱۴»
هُوَ ﭐلَّذِی جَعَلَ لَکُمُ ﭐلْأَرْضَ ذَلُولاًَ فَـﭑمْشُواْ فِی مَنَاکِبِهَا وَکُلُواْ مِن رِّزْقِهِ وَإِلَیْهِ ﭐلنُّشُورُ ﴿۱۵﴾
اوست که زمین را براى شما رام قرار داد، بنابراین بر اطراف و جوانب آن راه روید و از روزى خدا بخورید، و برانگیخته شدن مردگان و رستاخیز به سوى اوست. «۱۵»
ءَأَمِنتُم مَّن فِی ﭐلسَّمَاءِ أَن یَخْسِفَ بِکُمُ ﭐلْأَرْضَ فَإِذَا هِیَ تَمُورُ ﴿۱۶﴾
آیا از کسى که [حاکمیت و فرمانروایىاش] در آسمان قطعى است [چه رسد در زمین] خود را در امان دیدهاید، از اینکه [با شکافتن زمین] شما را در آن فرو برد در حالى که جنبش موجآسایش را ادامه دهد؟ «۱۶»
أَمْ أَمِنتُم مَّن فِی ﭐلسَّمَاءِ أَن یُرْسِلَ عَلَیْکُمْ حَاصِباً فَسَتَعْلَمُونَ کَیْفَ نَذِیرِ ﴿۱۷﴾
آیا از کسى که حاکمیت و فرمانروایىاش در آسمان قطعى است [چه رسد در زمین] خود را در امان دیدهاید از اینکه توفانى سخت [که با خود ریگ و سنگ مىآورد] بر شما فرستد؟ پس به زودى خواهید دانست که بیم دادن من چگونه است! «۱۷»
وَلَقَدْ کَذَّبَ ﭐلَّذِینَ مِن قَبْلِهِمْ فَکَیْفَ کَانَ نَکِیرِ ﴿۱۸﴾
مسلماً کسانى که پیش از آنان بودند [آیات خدا و پیامبران را انکار کردند]، پس [بنگر] عذاب من چگونه بود! «۱۸»
أَوَلَمْ یَرَوْاْ إِلَى ﭐلطَّیْرِ فَوْقَهُمْ صَافَّاتٍ وَیَقْبِضْنَ مَا یُمْسِکُهُنَّ إِلَّا ﭐلرَّحْمَـٰنُ إِنَّهُ بِکُلِّ شَیْءٍ بَصِیرٌ ﴿۱۹﴾
آیا ندانستهاند که پرندگان بالاى سرشان را در حالى که بال مىگشایند و مىبندند، فقط [خداى] رحمان در فضا نگه مىدارد؟ یقیناً او بر همه چیز بیناست. «۱۹»
أَمَّنْ هَذَا ﭐلَّذِی هُوَ جُندٌ لَّکُمْ یَنصُرُکُم مِّن دُونِ ﭐلرَّحْمَـٰنِ إِنِ ﭐلْکَافِرُونَ إِلَّا فِی غُرُورٍ ﴿۲۰﴾
آیا آن کیست [از] سپاهتان که شما را به هنگام نزول عذاب در برابر خداى رحمان یارى دهد؟ کافران جز دچار فریب [شیطان] نیستند. «۲۰»
أَمَّنْ هَذَا ﭐلَّذِی یَرْزُقُکُمْ إِنْ أَمْسَکَ رِزْقَهُ بَل لَّجُّواْ فِی عُتُوٍّ وَنُفُورٍ ﴿۲۱﴾
یا کیست آنکه به شما روزى دهد، اگر خدا روزىاش را از شما باز دارد؟ [نه اینکه حقیقت را نمىدانند] بلکه در سرکشى و دور شدن [از حق سرسختى و] پافشارى مىکنند. «۲۱»
أَفَمَن یَمْشِی مُکِبّاً عَلَىٰ وَجْهِهِ أَهْدَىٰ أَمَّن یَمْشِی سَوِیّاً عَلَىٰ صِرَاطٍ مُّسْتَقِیمٍ ﴿۲۲﴾
آیا کسى که نگونسار و به صورت افتاده حرکت مىکند، هدایتیافتهتر است یا آنکه راستقامت بر راه مستقیم مىرود؟ «۲۲»
قُلْ هُوَ ﭐلَّذِی أَنشَأَکُمْ وَجَعَلَ لَکُمُ ﭐلسَّمْعَ وَﭐلْأَبْصَارَ وَﭐلْأَفْئِدَةَ قَلِیلاًَ مَّا تَشْکُرُونَ ﴿۲۳﴾
بگو: اوست که شما را آفرید و براى شما گوش و دیده و دل قرار داد، ولى اندکى سپاس مىگزارید. «۲۳»
قُلْ هُوَ ﭐلَّذِی ذَرَأَکُمْ فِی ﭐلْأَرْضِ وَإِلَیْهِ تُحْشَرُونَ ﴿۲۴﴾
بگو: اوست که شما را در زمین آفرید و به سوى او محشور مىشوید. «۲۴»
وَیَقُولُونَ مَتَىٰ هَذَا ﭐلْوَعْدُ إِن کُنتُمْ صَادِقِینَ ﴿۲۵﴾
و مىگویند: اگر راستگویید این وعده وقوع [رستاخیز] کى خواهد بود؟ «۲۵»
قُلْ إِنَّمَا ﭐلْعِلْمُ عِندَ ﭐللهِ وَإِنَّمَا أَنَاْ نَذِیرٌ مُّبِینٌ ﴿۲۶﴾
بگو: دانش [این حقیقت] فقط نزد خداست و من تنها بیمدهندهاى آشکارم. «۲۶»
فَلَمَّا رَأَوْهُ زُلْفَةً سِیئَتْ وُجُوهُ ﭐلَّذِینَ کَفَرُواْ وَقِیلَ هَذَا ﭐلَّذِی کُنتُم بِهِ تَدَّعُونَ ﴿۲۷﴾
پس زمانى که آن [وعده داده شده] را از نزدیک ببینند، چهره کافران درهم و زشت گردد [و به آنان گویند:] این است همان چیزى که آن را [از روى مسخره] مىخواستید. «۲۷»
قُلْ أَرَأَیْتُمْ إِنْ أَهْلَکَنِیَ ﭐللهُ وَمَن مَّعِیَ أَوْ رَحِمَنَا فَمَن یُجِیرُ ﭐلْکَافِرِینَ مِنْ عَذَابٍ أَلِیمٍ ﴿۲۸﴾
بگو: به من خبر دهید اگر خدا من و هر که را با من است هلاک کند، یا مورد رحمت قرار دهد، در آن صورت چه کسى کافران را از عذاب دردناک پناه خواهد داد؟ «۲۸»
قُلْ هُوَ ﭐلرَّحْمَـٰنُ ءَامَنَّا بِهِ وَعَلَیْهِ تَوَکَّلْنَا فَسَتَعْلَمُونَ مَنْ هُوَ فِی ضَلَالٍ مُّبِینٍ ﴿۲۹﴾
بگو: اوست رحمان، به او ایمان آوردیم، و بر او توکل کردیم، پس به زودى خواهید دانست چه کسى در گمراهى آشکار است. «۲۹»
قُلْ أَرَأَیْتُمْ إِنْ أَصْبَحَ مَاؤُکُمْ غَوْراً فَمَن یَأْتِیکُم بِمَاءٍ مَّعِینٍ ﴿۳۰﴾
بگو: به من خبر دهید اگر آب مورد بهرهبردارى شما [چون آب رودها، چشمهها، سدها و چاهها] در زمین فرو رود [تا جائى که از دسترس شما خارج گردد] نهایتاً کیست که برایتان آب روان و گوارا بیاورد؟! «۳۰»
در باب صدقه امام باقر (ع) می فرمایند :
صدقه 70 بلا از بلاهای دنیا را به همراه مرگ بد را از انسان دفع می کند و صدقه دهنده هر گز با مرگ بد نمی میرد علاوه بر اجر اخروی که برای او ذخیره می شود .
تالیف شیخ عباس قمی که بین سال های 1294 – 1359 هجری قمری که برابر با 1255 – 1318 هجری شمسی می زیست و در حرم امام علی(ع) در نجف مدفون گشت. کتاب مفاتیح الجنان مجموعه ای است از دعاها ، مناجات و زیارات و اعمال مخصوص ماه های سال می باشد که برگرفته از احادیث و یا روایاتی که از پیامبر اکرم (ص) و ائمه اطهار بیان شده است که به زبان عربی نوشته شده است و شیخ در ابتدای بعضی از دعاها و یا زیارات و اعمال توضیحاتی به فارسی درج کرده است .قسمت اعظمی از کتاب مفاتیح الجنان در حقیقت اقتباس شده از کتاب های (زادالمعال علامه مجلسی ، اقبال سید بن طاووی و مصباح کفعمی می باشد )
دیری نگذشت که در تمام ایران نسخه هایی از این کتاب در مساجد ، زیارتگاه ها پخش شد و مسلمانان جهت خواندن دعاها و زیارات در اماکن مقدس از آن استفاده نمودند این کتاب را خوشنویسان بزرگی چون طاهر خوشنویس،مصباحزاده، میرزا احمد زنجانی، محمدرضا افشاری و دیگران با خط نسخ و نستعلیق نوشتهاند.
توضیحاتی که شیخ عباس قمی ابتدای هر دعا یا زیارت یا اعمال آورده، به زبان فارسی است. اما متن دعاها و زیارتها که به عربی است توسط برخی از مترجمان به فارسی ترجمه شدهاند. معروفترین و رایجترین ترجمه فارسی مفاتیح، ترجمه مهدی الهی قمشهای است.
مفاتیح به زبانهای دیگر از جمله انگلیسی (دست کم چهار ترجمه)، فرانسوی، ترکی، اردو و اسپانیایی نیز ترجمه شده است
کتاب مفاتیح الجنان از آن جهت که شامل بسیاری از ادعیه و زیارات و اعمال مورد نیاز مردم در زندگی روزمره مردم بوده است و متنون درج شده آن از لحاظ سندی و روایی معتبر می باشد بسیار مورد توجه مخصوصا مردم ایران قرار گرفته است و تا به حدی که در اکثر اماکن مذهبی و حتی خانه ها در کنار کتاب قرآن کریم قرار گرفته است .
آورده اند که شیخ عباس قمی مفاتیح را بهانگیزه اصلاح کتاب مِفتاح الجنان( نوشته است که در آن زمان رایج و دعاهای بدون سندی در آن بوده است ) و کسانی از او خواسته بودند که دعاهای سنددار کتاب را جدا نموده به همراه سایر دعاهای معتبر بنویسد که ماحصل کار منجر به تالیف کتاب مفاتیح الجنان گشت .
قابل توجه است که از ابتدای انقلاب اسلامی تا کنون چیزی حدود 45 سال گذشته بیش از 28 میلیون نسخه از کتاب مفاتیح الجنان چاپ شده است و این عدد به غیر منتخب مفاتیح و یا کتب دیگری که اقتباس از مفاتیح الجنان است می باشد که خود بر اهمیت این کتاب و مورد استفاده قرار گرفتن آن توسط مردم ایران دارد .
مفاتیح الجنان یک بخش اصلی دارد که در سه باب شکل یافته است.
شیخ عباس قمی دعاها را به همراه سند نیاورده است، بلکه فقط بیان کرده دعا را از کدام منبع نقل میکند.
معمولاً در ابتدای مفاتیح الجنان، چند سوره بلند و کوچک قرآن چاپ میشو که در اصل کتاب نیامده است
شامل تعقیبات نمازها، اعمال شب و روز و ایام هفته، نمازهای معروف مثل نماز حضرت رسول(ص)، نماز امیرالمؤمنین(ع)، نماز حضرت فاطمه(س)،نماز جعفر طیار، زیارت ائمه در روزهای هفته، برخی از دعاها و مناجاتها
این باب برای بیان اعمال مستحبی در طول سال قمری تنظیم شده است. مطالب این قسمت از ماه رجب شروع شده و با اعمال ماه جمادی الثانی و سپس اعمال نوروز و ماههای رومی تمام میشود. مناجات شعبانیه، در اعمال ماه شعبان، دعای ابوحمزه ثمالی، دعای افتتاح و دعای سحر معروف، اعمال شبهای قدر در اعمال ماه رمضان، دعای امام حسین در روز عرفه در اعمال ماه ذی الحجة جزو معروفترین و مشهورترین مطالب این بخش از مفاتیح به شمار میروند.
در این باب ابتدا مطالبی درباره آداب سفر و زیارت و نیز اذن دخول حرمها ذکر شده است. نخستین زیارت، زیارت رسول خدا(ص) است که بعد از آن، زیارت حضرت فاطمه(س) و سپس زیارت ائمه بقیع آمده است. علاوه بر زیارت دوازده امام، این بخش شامل زیارت امامزادگان و بعضی از بزرگان و علمای شیعه نیز میشود، زیارتهایی مثل زیارت حضرت حمزه،مسلم بن عقیل، فاطمه بنت اسد، شهدای جنگ احد، سلمان فارسی و غیره. اعمال برخی از مساجد معروف مثل مسجد کوفه، مسجد صعصعه نیز در این بخش گنجانده شده است.
در این بخش هشت مطلب به مفاتیح افزوده شده است که به اعتقاد شیخ عباس قمی نیاز مردم به این دعاها زیاد بوده است. این هشت مطلب عبارتند از:
باقیات الصالحات کتابی از شیخ عباس قمی است که خود آن را در حاشیه مفاتیح نوشته و منتشر کرده است. به گفته شیخ عباس قمی نگارش این بخش در جمعه ۱۹ محرم سال ۱۳۴۵ق به پایان رسیده است در چاپهای مختلف مفاتیح الجنان، این کتاب به همراه مفاتیح عرضه شده است. این کتاب دارای شش باب و بخشی به عنوان ملحقات است که عبارتاند از:
برخی منابع که شیخ عباس قمی در تألیف مفاتیح الجنان از آنها استفاده کرده و در این کتاب نام برده است، به شرح زیر است: